گنو/لینوکس برای افراد کم‌توان جسمی

اغلب اوقات زمانی که مساله دسترسی و فناوری کمکی در بین افراد کم‌توان مطرح می‌شود. اصل بحث اطراف مشکلات بصری می‌چرخد. این که چطور من این وسیله را تهیه کنم؟ آیا در دسترس من هست؟ آیا نیاز‌های من را برطرف می‌کند؟ دریافت پشتیبانی به چه شکل است؟ در این موارد راه‌کار‌های متن‌باز، شامل هر سیستم‌عامل بر پایه لینوکس، به ندرت (اگر نگوییم هرگز) در نظر گرفته می‌شوند. مشکل راه‌کار نیست بلکه نتیجه نداشتن اطلاعات و عدم آگاهی از FOSS و GNU/Linux در جامعه معلولین و حتی در میان اکثر مردم است.

در اینجا چند دلیل محکم وجود دارد که افراد کم‌توان باید به آن‌ها توجه کنند.

openwires_fromRHT_520_0612LLسفارشی‌سازی و اصلاح

فناوری کمکی راه طولانی را از گذشته نچندان دورش طی کرده است. اگرچه دستگاه‌های اختصاصی در مطابقت و سازگاری با کاربرانشان محدود هستند، چندین راه‌کار اصلی وجود دارند که حتی تعدای از آن‌ها قفل نشده‌اند و امکان تغییر در لایه‌های زیرین خود را دارا هستند. توانایی در گرفتن فناوری موجود و تطبیق دادن آن به شکلی که نیاز کاربر را رفع کند، به جای اجبار کاربر به تغییر و تطابق یافتن با وسیله یا نرم‌افزار قدرت نرم‌افزار متن‌باز و لینوکس را نشان می‌دهد. البته این موضوع به شدت برای کسانی که به یک وسیله برای آن چه که دیگران هر روزه انجام می‌دهند تکیه دارند بسیار مهم است.

برای مثال من سال‌های پیش در یک پروژه کمک مالی در شهرم کار می‌کردم. قسمتی از این پروژه قرض دادن لپ‌تاپ به دانش‌آموزان کم‌توان که قابلیت رهبری قابل توجه داشتند، بود. یکی از دانش‌آموزان از عکس گرفتن با وب‌کم لپ‌تاپ بسیار لذت می‌برد. با این حال سیستم‌عاملی که بر روی آن دستگاه وجود داشت برای تفاوت قائل شدن میان فایل‌ها و پوشه‌ها از متن و بدون هیچ عکسی استفاده می‌کرد. دانش‌آموزان بدون خواندن آدرس پوشه‌ای که عکس‌ها در آن ذخیره شده بودند، قادر به یافتن تصاویر نبودند. بعد از مقداری بحث، من سیستم‌عامل لپ‌تاپ را به Ubuntu Netbook Remix تغییر دادم که در آن می‌توان از GUI استفاده کرد و مهم‌تر از آن سیستم‌عامل جدید از نمادها برای نشان دادن محتوای پوشه‌ها استفاده می‌کرد. از نوار فیلم برای فیلم‌ها، کلید موسیقی برای فایل‌های صوتی، از نامه برای اسناد و از یک عکس مربع (مثل یک پلاروید) برای تصاویر. تمام کاری که صرف این موضوع شد، یک تغییر ساده در آیکون‌ها و حذف موانعی که از استفاده کامل جلوگیری می‌کرد بود.

ثبات، قابلیت اطمینان و دوام 

آیا شما به برنامه‌ تبدیل متن به گفتار برای ارتباط با بقیه تکیه دارید؟ به ابزاری که به افراد نابینا در حرکت کمک می‌کند چطور؟ یا برنامه تبدیل گفتار به متن که در تایپ کردن و ورودی کمک می‌کند، و یا برخی چیز‌های ضروری که به شما در زنگی روزمره کمک می‌کنند چطور؟ چیز‌هایی که شما به آن‌ها تکیه کرده اید نباید شکننده باشند یا راحت بشکنند. یک سکوی پایدار که بتواند برای  مدت زیادی گیر نکند، ادامه کار بدهد و کرش نکند ضروری است. با اطمینان می‌توان گفت همان هسته‌ای که برای قدرت دادن به سرور‌های دنیا استفاده می‌شود انتخاب درستی برای اجرا بر روی دستگاه‌های کمکی خواهد بود.

سازگاری با سخت‌افزار قدیمی و منسوخ شده

دستگاه‌های فناوری کمکی -به خصوص زمان‌هایی که معلولیت‌های شدیدتر نشان داده می‌شود- اغلب بر روی سخت‌افزار‌های قدیمی منسوخ شده اجرا می‌شوند. حتی اگر برخی از آن‌ها قادر به دریافت نسخه جدید نرم‌افزاری که نیاز دارند نیز باشند، به این معنی نیست که همیشه قادر به اجرای آن هستند. به هر حال با لینوکس می‌توان به دستگاه پیری، شادابی و جوانی و فرد کم‌توان را از بروزرسانی‌های مداوم سخت‌افزار‌هایش رهایی بخشید. این مساله باعث کاهش هزینه در زمان یادگیری و انطباق با سخت‌افزار جدید و هزینه خرج شده می‌شود.

کنترل و مالکیت

برای این که وسایل فناوری کمکی در آینده کاملا قابل دسترسی باشند. نرم افزار وسیله در حال استفاده باید قابل تغییر باشد و با فرد قابل تطابق باشد، به جای اجبار فرد به تطابق با دنیای افراد عادی. با داشتن دسترسی به کد، افراد معلول قادر خواهند بود بازرسی انجام دهند و مطمین شوند که نرم‌افزار در حال استفاده در کنترل آن‌ها بوده و برای آن ها کار می‌کند. این دسترسی همچنین باعث کاهش مشکلات مربوط به حریم خصوصی و امنیت می‌شود (زمانی اهمیتش بیشتر می‌شود که این دستگاه‌ها بر تمام داده‌های حساس فرد دسترسی دارند). بدون مالکیت و کنترل هر منفعتی که این دستگاه‌های کمکی ایجاد می‌کنند محدود بوده و اهرم فشاری بر شرکت تولیدکننده و ناقص‌کننده اهداف فرض شده در برنامه‌ریزی آن است. همه ما می‌خواهیم  وسیله و نرم‌افزاری که برایش پول پرداخت کرده‌ایم، بر اساس خواسته‌ها و نیاز ما کار کند و حتما افراد معلول نیز از این قاعده جدا نیستند.

کمک گرفتن از یک جامعه بزرگ بین‌الملی

همه ما سختی تلاش برای گرفتن پشتیبانی یک داستگاه خاص یا برنامه را پشت تلفن داشته‌‌ایم که نتیجه‌ای جز کمک‌های ناقص نداشته است. این مساله زمانی که به دنبال پشتیبانی گرفتن برای مشکلات دستگاه فناوری کمکی هستیم بدتر هم می‌شود. در این موارد پشتیبانی محدود شده است، گاهی تعداد کمی یا هیچ خرده فروشی وجود ندارد تا دستگاه شما را جایگزین کند و به خاطر پیکربندی بسته، تعداد افراد محلی کمی وجود دارند که قادر به حل مشکلات آن باشند. زمانی که از لینوکس استفاده می‌کنید تمام اینترنت منبع شماست. می‌توانید از فروم‌ها، چت روم‌های IRC، ویدئو‌های آموزشی و آنلاین استفاده کنید. افرادی که شما را کمک می‌کنند از تمام طیف‌ها هستند، از کاربران تازه کار گرفته تا مدیران خبره سیستم. یک مزیت قابل توجه در این جا این است که هر سوال مطرح شده احتمالا پاسخ افراد بیشمار دیگری را نیز می‌دهد که این مشکل یا سوال مشابه را دارند.

سرگرمی

واقعیت این است که لینوکس سرگرم کننده است. هیجان شکل دادن، مدل کردن و سفارشی کردن سیستم برای کاربردهای فردی، تجربه‌ای ژرف است. نشان دادن آن چه که سرهم کرده‌اید تنها قسمتی از آن است. نشان دادن این که چطور این کار را کرده‌اید و آن‌ها نیز این کار را چطور می‌توانند انجام دهند، قسمت کامل جامعه متن باز است. چه کسی نمی‌خواهد عضو این جامعه باشد؟